NGN (Next Generation Network) Tarmoqlari va IoT (Internet of Things) Aloqa Tarmoqlari
Abstract
Ushbu maqolada NGN (Next Generation Network) tarmoqlari va IoT (Internet of Things) aloqa tarmoqlarining zamonaviy telekommunikatsiya tizimlaridagi o‘rni, arxitekturasi hamda ishlash tamoyillari tahlil qilinadi. NGN texnologiyasi turli aloqa xizmatlarini yagona IP-platforma asosida integratsiyalash imkonini berishi bilan ajralib turadi. IoT tarmoqlari esa milliardlab aqlli qurilmalarni internet orqali bog‘lab, ma’lumot almashinuvi va avtomatlashtirilgan boshqaruvni ta’minlaydi. Maqolada NGN va IoT texnologiyalarining o‘zaro integratsiyasi, ularning afzalliklari, texnik imkoniyatlari hamda axborot xavfsizligi bilan bog‘liq muammolar ilmiy jihatdan yoritilgan. Shuningdek, sanoat, transport, tibbiyot va aqlli shahar tizimlarida ushbu texnologiyalarning qo‘llanilishi ko‘rib chiqilgan.
Kalit so‘zlar: NGN, Next Generation Network, IoT, Internet of Things, IP tarmoqlari, telekommunikatsiya, aqlli qurilmalar, sensor tarmoqlari, bulutli hisoblash, 5G, M2M, paketli kommutatsiya, raqamli aloqa.
References
1. Stallings W. Data and Computer Communications. — New York: Pearson Education, 2019.
2. Tanenbaum A. Computer Networks. — New Jersey: Prentice Hall, 2018.
3. ITU-T Recommendation Y.2001. General Overview of NGN. — Geneva: ITU, 2004.
4. Minoli D. Building the Internet of Things with IPv6 and MIPv6. — New York: Wiley, 2013.
5. Cisco Systems. Internet of Things Reference Model. — Cisco White Paper, 2020.
6. Kumar S., Patel D. Next Generation Networks and Applications // International Journal of Communication Systems. — 2021.
7. Al-Fuqaha A., Guizani M., Mohammadi M. Internet of Things: A Survey on Enabling Technologies // IEEE Communications Surveys & Tutorials. — 2015.
8. Hasanov X., Axmedov B. Telekommunikatsiya tarmoqlari va tizimlari. — Toshkent: O‘qituvchi, 2021.
