Robot manipulyatorlarining aktuator tizimlarini nergotejamkor modellar asosida loyihalash
Keywords:
Robot manipulyatori, aktuator tizimi, energotejamkorlik, servo drayv, rekuperatsiya, kompozit materiallar, sanoat avtomatizatsiyasiAbstract
Ushbu maqolada sanoat robot manipulyatorlarida qo‘llaniladigan aktuator tizimlarining energotejamkor modellar asosida loyihalanishi tahlil qilinadi. An'anaviy elektr, gidravlik va pnevmatik aktuatorlarning energiya sarfi, issiqlik yo‘qotishlari va dinamika ko‘rsatkichlari solishtiriladi. Shuningdek, kam quvvat talab qiluvchi servo aktuatorlar, rekuperatsiya tizimli drayvlar va yengil kompozit materiallar qo‘llanilishining samaradorligi o‘rganiladi. Taklif etilgan energiya tejamkor yondashuvlar robot manipulyatorlarining umumiy samaradorligini oshirish, ekspluatatsiya xarajatlarini kamaytirish va barqaror ishlab chiqarish talablariga moslashish imkonini beradi.
References
1. Siciliano B., Khatib O. (2016). Springer Handbook of Robotics. Springer.
2. Spong M. W., Hutchinson S., Vidyasagar M. (2020). Robot Modeling and Control. Wiley.
3. Kuldoshev G‘.O., Polvonov A. (2024). Sanoat robotlarida energotejamkor aktuatorlarni optimallashtirish. Toshkent: TATU nashriyoti.
4. Zhang Y., Li Q. (2022). Energy-efficient actuator design for industrial manipulators. IEEE Transactions on Industrial Electronics, 69(8), 7894–7903.
5. Rahimov S., Karimov N. (2023). Robototexnikada zamonaviy materiallarning qo‘llanilishi. Uzbek Journal of Engineering Research, 5(2), 45–52.
6. Kuldashev, G‘. O., & Polvonov, A. (2024). “Robot manipulyatorlarining sanoat jarayonlarida qo‘llanilishi.” Texnika va Innovatsiya Jurnali, 3(1), 60–68.
7. ISO 10218-1:2011. Robots and Robotic Devices – Safety Requirements for Industrial Robots – Part 1: Robots. International Organization for Standardization.
8. RIA (Robotic Industries Association). (2020). World Robotics Report. Frankfurt: IFR.
9. Sutton, R. S., & Barto, A. G. (2018). Reinforcement Learning: An Introduction. 2nd Edition. MIT Press.
10. O’G’Li, P. A. Q., & Sobirjonovich, D. S. (2025). Sanoat korxonalari uchun robot manipulyatorlarini ishchi qismlarini takomillashtirish orqali samaradorligini oshirish. Al-Farg’oniy avlodlari, 1(2), 45-48.
11. Qutbiddin o’g’li, P. A., & Sobirjonovich, D. S. (2025). Sanoat robot manipulyatorlarining konstruktiv tuzilmasini takomillashtirish orqali ish unumdorligini oshirish yo‘llari. Masters, 3(6), 42-44.
12. Qutbiddin o’g’li, P. A., & Sobirjonovich, D. S. (2025). Robot manipulyatorlarning ishchi qismlarida zamonaviy materiallardan foydalanishning afzalliklari. Masters, 3(6), 45-48.
