Signallar spektrini aniqlash

Авторы

  • Lochinbek Dalibekov Farg‘ona davlat texnika universiteti
  • Boburbek Sotivoldiyev Farg‘ona davlat texnika universiteti

Annotatsiya

Ushbu maqolada signallar spektrini aniqlashning nazariy asoslari va amaliy ahamiyati batafsil tahlil qilinadi. Signal tushunchasi, uning vaqt sohasidagi ifodalanishi hamda chastota sohasiga o‘tkazish zarurati ilmiy jihatdan asoslab beriladi. Signalni spektral tahlil qilishda asosiy vosita hisoblangan Fourier qatori va Fourier o‘zgartirishlari yordamida signal tarkibidagi chastota komponentlarini aniqlash usullari yoritiladi. Shuningdek, uzluksiz va diskret signallar uchun spektrni aniqlash usullari, ularning o‘ziga xos xususiyatlari va farqlari keng ko‘rib chiqiladi. Amplituda spektri signal tarkibidagi chastotalarning kuchini ifodalashi, faza spektri esa signal komponentlarining o‘zaro fazaviy bog‘liqligini ko‘rsatishi tushuntiriladi. Bundan tashqari, tezkor Fourier o‘zgartirish (FFT) algoritmining amaliy ahamiyati va signalni tezkor qayta ishlashdagi roli ham alohida yoritiladi. Maqolada spektral tahlilning aloqa tizimlari, raqamli signalni qayta ishlash, audio va video texnologiyalar, tibbiyot (biomedikal signallar), radar va sun’iy intellekt tizimlaridagi qo‘llanilish sohalari misollar asosida bayon etiladi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, signallar spektrini aniqlash signalning ichki tuzilishini chuqur tushunish, shovqinlarni kamaytirish va tizim samaradorligini oshirishda muhim ahamiyatga ega.

Kalit so‘zlar: Signal, spektr, Fourier o‘zgartirish, Fourier qatori, chastota, amplituda spektri, faza spektri, diskret signal, uzluksiz signal, FFT algoritmi

Библиографические ссылки

1. Oppenheim, A. V., Schafer, R. W. (2010). Signals and Systems. 2nd Edition. Pearson Education.

2. Proakis, J. G., Manolakis, D. G. (2007). Digital Signal Processing: Principles, Algorithms and Applications. 4th Edition. Pearson.

3. Haykin, S. (2009). Communication Systems. 5th Edition. Wiley.

4. Lyons, R. G. (2011). Understanding Digital Signal Processing. 3rd Edition. Prentice Hall.

5. Smith, S. W. (1997). The Scientist and Engineer's Guide to Digital Signal Processing. California Technical Publishing.

6. Rabiner, L. R., Gold, B. (1975). Theory and Application of Digital Signal Processing. Prentice Hall.

7. Mitra, S. K. (2006). Digital Signal Processing: A Computer-Based Approach. McGraw-Hill.

8. Papoulis, A. (1987). The Fourier Integral and Its Applications. McGraw-Hill.

9. Bracewell, R. N. (2000). The Fourier Transform and Its Applications. McGraw-Hill.

10. IEEE Signal Processing Society. Signal Processing Standards and Publications.

Загрузки

Опубликован

2026-04-24

Как цитировать

Dalibekov, L., & Sotivoldiyev, B. (2026). Signallar spektrini aniqlash. Research and Implementation, 4(4), 330–334. извлечено от https://rai-journal.uz/index.php/rai/article/view/2822

Выпуск

Раздел

Статьи

Наиболее читаемые статьи этого автора (авторов)

<< < 1 2 3 > >>