Pochta logistikasida «Yashil» yondashuv: yoʻnalishlarni qisqartirish va transport turini tanlash orqali emissiyani kamaytirish

Авторы

  • Odiljanov Behruzbek Shuhratjon oʻgʻli Farg’ona davlat texnika universiteti
  • Orifjonova Mohidil Aqiljon qizi Farg’ona davlat texnika universiteti

Аннотация

PDF (yuklab olish)
Maqolada pochta logistikasida issiqxona gazlari emissiyasini kamaytirishning ikki vositasi — yoʻnalishlarni qisqartirish bilan yuklarni birlashtirish hamda transport turini ekologik mezon asosida tanlash koʻrib chiqiladi. UPU, IPC, DEFRA va GLEC maʼlumotlari asosida transport turlarining solishtirma emissiyasi taqqoslangan. Amaliy mashgʻulotdagi vaznli yigʻindi modeliga ekologik mezon qoʻshilganda tanlov qanday oʻzgarishi hisoblab koʻrsatilgan: shartli misolda ekologik mezon vazni taxminan 12% dan oshganda aviatransport oʻrniga temir yoʻl afzal boʻladi va emissiya 96% ga kamayadi.

Kalit soʻzlar: yashil logistika, emissiya, transport tanlash, marshrut, barqarorlik

Библиографические ссылки

1. Universal Postal Union. State of the Postal Sector 2024. Berne: UPU, 2024. https://www.upu.int/en/publications/2ipd/the-state-of-the-postal-sector-2024

2. International Post Corporation. Posts worldwide renew with growth in 2023 and in H1 2024 (Global Postal Industry Report 2024: Key Findings). Brussels, 12.12.2024. https://www.ipc.be/news-portal/general-news/2024/12/12/12/48/posts-worldwide-renew-with-growth-in-2023-and-in-h1-2024

3. Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasi. Pochta aloqasining asosiy koʻrsatkichlari; Elektron tijorat savdo hajmi (SDMX maʼlumotlar bazasi). https://api.siat.stat.uz/ (sdmx_data_355, 366, 2833)

4. Universal Postal Union. Sustainable Development: Environmental Sustainability, OSCAR carbon accounting tool. https://upu.int/en/Universal-Postal-Union/Activities/Sustainable-Development

5. UN News. Postal industry generates less than 1 per cent of global emissions, UN agency says (UPU first global inventory). https://news.un.org/en/node/323202

6. STAT Times. Postal operators cut CO₂ emissions 41% since 2008 (IPC Green Postal Day). 21.09.2026. https://www.stattimes.com/amp/logistics/postal-operators-cut-co-emissions-41-since-2008-1360712

7. Euronews. How green mobility investment is reshaping urban transport. 31.03.2026. https://euronews.com/business/2026/03/31/how-green-mobility-investment-is-reshaping-urban-transport

8. Republic of Uzbekistan. Third Nationally Determined Contribution (NDC 3.0). UNFCCC, 2025. https://unfccc.int/sites/default/files/2025-11/Uzbekistan%20Third%20NDC.pdf

9. Comparative Study. Dordrecht: Kluwer Academic Publishers, 2000.

Опубликован

01.11.2026

Как цитировать

Odiljanov, B., & Orifjonova, M. (2026). Pochta logistikasida «Yashil» yondashuv: yoʻnalishlarni qisqartirish va transport turini tanlash orqali emissiyani kamaytirish. Research and Implementation, 4(11), 43–48. извлечено от https://rai-journal.uz/index.php/rai/article/view/2558

Выпуск

Раздел

Статьи